Phân tích bài bánh trôi nước

     
Hướng dẫn phân tích bài thơ Bánh trôi nước, lập dàn ý chi tiết, sơ đồ tư duy và tuyển chọn những bài văn mẫu hay phân tích nội dung tác phẩm Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương.

Bạn đang xem: Phân tích bài bánh trôi nước


1. Tuyển chọn một số bài văn mẫu hay1. 1. mẫu số 11. 2. mẫu số 21. 3. mẫu số 31. 4. mẫu số 41. 5. mẫu số 52. Hướng dẫn phân tích2. 1. Phân tích đề2. 2. Hệ thống luận điểm3. Lập dàn ý chi tiết3. 1. Mở bài3. 2. Thân bài3. 3. Kết bài4. Kiến thức mở rộng5. Sơ đồ tư duy6. Tổng kết

Tài liệu hướng dẫn phân tích bài thơ Bánh trôi nước gồm những gợi ý chi tiết phân tích đề, lập dàn ý và tuyển chọn những bài văn mẫu hay phân tích nội dung, nghệ thuật của bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương.

Tuyển chọn một số bài văn mẫu hay phân tích bài thơ Bánh trôi nước

Phân tích bài thơ Bánh trôi nước mẫu số 1:

 Bánh trôi nước là một trong những bài thơ nổi tiếng của Bà Chúa thơ Nôm Hồ Xuân Hương. Bài thơ vừa cho thấy vẻ đẹp và số phận người phụ nữ trong xã hội cũ, đồng thời cho thấy tấm lòng nhân văn cao cả của bà: yêu thương trân trọng người phụ nữ.Bài thơ có hai lớp nghĩa chính, lớp nghĩa thứ nhất là lớp nghĩa tả thực, miêu tả bánh trôi nước từ hình dáng cho đến cách làm. Bánh trôi có hình tròn, màu trắng. Làm bánh trôi bằng cách viên thành hình tròn nhỏ vừa ăn, bên trong bánh trôi là một viên đường nhỏ, thường được làm bằng đường phên hoặc đường phèn. Khi luộc thấy bánh nổi lên tức là bánh đã chín. Bài thơ đã mô tả một cách chân thực, chính xác về món ăn dân dã, quen thuộc của nhân dân ta.Nhưng ẩn đằng sau lớp nghĩa tả thực đó lại là lớp nghĩa ẩn dụ hết sức tinh tế, sâu sắc, hình ảnh bánh trôi cũng chính là hình ảnh biểu tượng cho người phụ nữ. Mở đầu bài thơ tác giả sử dụng mô típ quen thuộc trong văn học dân gian “thân em”. Hai chữ "thân em" nói lên nỗi đau thân phận của người phụ nữ trong xã hội xưa. Tiếng thơ của Hồ Xuân Hương có sự đồng điệu, gặp gỡ với những tiếng hát than thân trong ca dao:
“Thân em như tấm lụa đào,Phất phơ giữa chợ biết vào tay ai”.hay:“Thân em như hạt mưa saHạt vào đài các, hạt ra ruộng cày”Việc Hồ Xuân Hương sử dụng các ngữ liệu dân gian vừa khiến cho thơ bà gần gũi, mềm mại với đời sống, mặt khác làm cho tiếng thơ trở nên da diết, thấm đầy chất nhân bản, trở thành tiếng thơ của bao người.Ngay từ câu thơ đầu tiên của bài, bà đã khẳng định vẻ đẹp của người phụ nữ: trắng, tròn, họ mang vẻ đẹp phúc hậu, hiền từ. Lời khẳng định này cũng cho thấy bà rất có ý thức về bản ngã của mình nói riêng và của những người phụ nữ nói chung.Mang vẻ đẹp về hình thức, ý thức được vẻ đẹp đó, nhưng số phận của họ lại hết sức truân chuyên, vất vả:Bảy nổi ba chìm với nước nonRắn nát mặc dầu tay kẻ nặnThân phận của họ cũng chẳng khác gì những tấm lụa đào, hạt mưa sa,… người con gái trong xã hội cũ không được tự quyết định số phận, hạnh phúc của mình. Khi ở nhà họ phụ thuộc vào cha mẹ, cha mẹ đặt đâu họ phải ngồi ở đó, đến lúc đã yên bề gia thất số phận của họ lại tiếp tục bị phụ thuộc vào người chồng. Những người phụ nữ này thật nhỏ bé và đáng thương, cuộc đời chìm nổi với biết bao sóng gió, hạnh phúc của bản thân không được tự mình quyết định.
Mặc dù cuộc sống không được suôn sẻ, luôn gặp phải những sóng gió nhưng những người phụ nữ ấy lại mang trong mình những phẩm chất hết sức tốt đẹp:Mà em vẫn giữ tấm lòng sonHọ là những người phụ nữ luôn mang trong mình tấm lòng trong trắng, tốt đẹp, dù gặp cảnh ngộ nào cũng vẫn giữ được tấm lòng son sắt, thủy chung. Chữ "son" như một điểm sáng, nhãn tự trong bài, làm bừng sáng nét đẹp về nhân cách, phẩm chất của người phụ nữ Việt Nam.Bài thơ sử dụng thể thơ thất ngôn tứ tuyệt, ngôn ngữ cô đọng, hàm súc, sử dụng nghệ thuật ẩn dụ đặc sắc. Việc kết hợp linh hoạt các mô típ của văn học dân gian khiến cho bài thơ vừa giản di, gần gũi vừa mang dáng dấp uyên bác, tài hoa. Tất cả những yếu tố đó đã góp phần tạo nên sự thành công cho tác phẩm.Qua tác phẩm Bánh trôi nước, ta có thể thấy Hồ Xuân Hương là người hết sức trân trọng, ngợi ca vẻ đẹp của người phụ nữ không chỉ ở phẩm chất mà ngay cả vẻ đẹp bề ngoài. Đồng thời lời thơ tha thiết cũng là tiếng nói cảm thông với số phận chìm nổi, bị lệ thuộc của người con gái. Qua đây còn lên án xã hội cũ đã đè nén, áp bức, tước bỏ quyền được lựa chọn cuộc sống, hạnh phúc của con người.

Lập dàn ý chi tiết phân tích bài Bánh trôi nước

Mở bài phân tích Bánh trôi nước

- Giới thiệu tác giả Hồ Xuân Hương+ Hồ Xuân Hương (1772 – 1822) là một thi sĩ sống ở giai đoạn cuối thế kỷ XVIII và đầu thế kỷ XIX nổi tiếng với các tác phẩm thơ ca phẩm chất tốt đẹp, cảm thông, bênh vực người phụ nữ.- Giới thiệu chung về bài thơ Bánh trôi nước:+ Bài thơ tiêu biểu cho hồn thơ của Hồ Xuân Hương, thể hiện tấm lòng son sắt và thủy chung của người phụ nữ Việt Nam xưa qua hình ảnh chiếc bánh trôi nước.

Thân bài phân tích Bánh trôi nước

Luận điểm 1: Hình ảnh bánh trôi nước"Thân em vừa trắng lại vừa trònBảy nổi ba chìm với nước non"- "trắng", "tròn": Hình dáng bên ngoài của chiếc bánh trôi nước, bánh được làm bằng bột nếp, sắc trắng trong, dáng bánh tròn.- "bảy nổi ba chìm": quá trình luộc bánh phải trải qua bảy lần nổi ba lần chìm trong nồi nước sôi.- "tấm lòng son": màu đỏ của nhân bánh.=> Hình ảnh tả thực cho ta thấy được vẻ đẹp của chiếc bánh trôi nước, từ hình dáng bên ngoài, nhân bánh đến cách thức làm bánh, luộc chưa chín thì chìm, chín rồi thì nổi.

Xem thêm: Nơi Bán Ủng Đi Mưa Trẻ Em Giá Rẻ Nhất Hcm, Ủng Đi Mưa Cho Bé, Giá Cập Nhật 1 Giờ Trước

* Luận điểm 2: Vẻ đẹp và thân phận người phụ nữ- Ẩn dụ "thân em": cách nói khiêm nhường, kín đáo chỉ người phụ nữ.- Hai vế tiểu đối “vừa trắng” - “vừa tròn”: vẻ đẹp trinh trắng, duyên dáng của người thiếu nữ.- Thành ngữ "bảy nổi ba chìm" hàm ý về thân phận nổi lênh của người phụ nữ trong xã hội phong kiến, phải chịu nhiều vất vả, thiệt thòi do lễ giáo phong kiến gây nên."Rắn nát mặc dầu tay kẻ nặnMà em vẫn giữ tấm lòng son"- "rắn nát", "mặc dầu tay kẻ nặn": số phận của người phụ nữ hạnh phúc hay bất hạnh đều do "tay kẻ nặn", tức do cha mẹ hay chồng con định đoạt (đạo tam tòng).- Ẩn dụ "tấm lòng son": tấm lòng son sắt, thủy chung trong tình yêu, vẻ đẹp tâm hồn của người phụ nữ.- Cấu trúc "Mặc dầu... mà vẫn..." khẳng định và ngợi ca tâm hồn trong sáng, tình yêu thủy chung của người phụ nữ Việt Nam trước hoàn cảnh số phận chịu nhiều gian truân, khổ cực.=> Ca ngợi vẻ đẹp ngoại hình và tâm hồn của người phụ nữ, đồng thời, cảm thông sâu sắc cho số phận lênh đênh, chìm nổi, phụ thuộc của họ.

Kết bài phân tích Bánh trôi nước

- Khái quát giá trị nội dung và nghệ thuật của bài thơ.+ Giá trị nội dung: Bài thơ là tiếng lòng cảm thông, xót xa cho thân phận lênh đênh, chìm nổi của người phụ nữ trong xã hội cũ. Là tiếng nói trân trọng, ngợi ca vẻ đẹp phẩm chất trong sáng, tình nghĩa, sắt son của người phụ nữ Việt Nam ngày xưa.+ Đặc sắc nghệ thuật: Thể thơ thất ngôn tứ tuyệt; nghệ thuật nhân hóa, ẩn dụ, điệp từ; vận dụng sáng tạo tục ngữ, cách nói dân gian; ngôn ngữ bình dị, nhiều tầng ý nghĩa.- Liên hệ mở rộng các tác phẩm khác về vẻ đẹp người phụ nữ.↪ Tham khảo: Soạn bài Bánh trôi nước

Kiến thức mở rộng

Hoàn cảnh sáng tác Bánh trôi nước- Ở thời đại phong kiến mà Hồ Xuân Hương đang sống, xã hội trọng nam khinh nữ, hôn nhân đa thê thiếp khiến cho người phụ nữ phải chịu biết bao nhiêu cảnh bất hạnh và những số phận bị hắt hủi đau thương. Bản thân là một nữ sĩ, Hồ Xuân Hương đồng cảm và thấu hiểu những nỗi bất hạnh của người phụ nữ thời phong kiến cho nên bà đã chiêm nghiệm và cho ra đời bài thơ Bánh trôi nước.Nét nghĩa tả thực và nét nghĩa biểu tượng trong bài thơ Bánh trôi nướcNét nghĩa tả thực: Hồ Xuân Hương đã miêu tả lại hình dáng của chiếc bánh trôi nước với những đặc điểm cũng như cách thức làm bánh trôi+ Đặc điểm bánh trôi:Màu sắc: TrắngHình dáng: TrònCó nhân bên trong+ Cách thức làm bánh trôi: Khi đun nước để luộc bánh thì bánh chìm, khi bánh chín thì sẽ nổi- Nét nghĩa biểu tượng: Thân phận và cuộc sống của những người phụ nữ trong xã hội phong kiến xưa: tài sắc nhưng lại có số phận nổi trôi, “bảy nổi ba chìm”. Số phận của những người phụ nữ này không do họ định đoạt mà do những người đàn ông, những người chồng của họ quyết định. Cuối cùng là đi khẳng định phẩm chất thủy chung, tốt đẹp của những người phụ nữ.Giá trị nhân đạo của bài thơ Bánh trôi nướcBài thơ mượn hình ảnh chiếc bánh trôi nước để ca ngợi vẻ đẹp ngoại hình và tâm hồn của người phụ nữ, đồng thời, cảm thương sâu sắc cho số phận lênh đênh, chìm nổi, phụ thuộc của họ.

Sơ đồ tư duy phân tích bài thơ Bánh trôi nước

*

Tổng kết hướng dẫn phân tích bài Bánh trôi nước

Trên đây là hướng dẫn chi tiết của Đọc Tài Liệu giúp em nắm được cách làm bài văn phân tích bài thơ Bánh trôi nước của Hồ Xuân Hương. Ngoài ra, còn rất nhiều nội dung tham khảo văn mẫu lớp 7 khác được chúng tôi chọn lọc và thường xuyên cập nhật để phục vụ việc học tập cho các em. Chúc các em luôn học tốt và đạt kết quả cao!


Chuyên mục: Tổng hợp